Als ondernemer ben je dagelijks bezig met groeien, kansen benutten en de continuïteit van je bedrijf waarborgen. Je regelt je zakelijke aansprakelijkheid, verpandt eventueel voorraden en zorgt dat het pand goed is verzekerd. Toch is er één risico dat in de praktijk nog te vaak onderbelicht blijft: het plotseling wegvallen van jezelf, je zakenpartner of een cruciale sleutelfiguur binnen de organisatie.
Het is geen prettig onderwerp om over na te denken, maar het overlijden van een compagnon of een onmisbare kracht kan de continuïteit van een onderneming direct in gevaar brengen. Gelukkig zijn er twee specifieke vormen van overlijdensrisicoverzekeringen die dit financiële gat opvangen: de Compagnonsverzekering en de Keymanverzekering (sleutelpersoonverzekering).
- De Compagnonsverzekering: Bescherming van de eigendomsverhoudingen
Wanneer je samen met een partner een bedrijf runt (bijvoorbeeld in een vof, maatschap of besloten vennootschap), bouwen jullie samen aan de waarde van de zaak. Maar wat gebeurt er als je compagnon plotseling komt te overlijden?
Het risico
Bij het overlijden van een compagnon erven zijn of haar erfgenamen (vaak de partner of kinderen) de zakelijke aandelen of het kapitaalaandeel in de onderneming. Dit leidt in de praktijk regelmatig tot twee lastige scenario’s:
- Ongewilde medezeggenschap: Je moet ineens belangrijke zakelijke beslissingen nemen samen met de erfgenamen, die vaak de nodige kennis of ervaring missen om de zaak te sturen.
- Financiële klempositie: Je wilt de erfgenamen netjes uitkopen om de volledige controle over de zaak te behouden. Echter, hier is op dat moment niet direct voldoende liquide kapitaal voor aanwezig binnen de onderneming.
De oplossing
Met een compagnonsverzekering sluiten de zakenpartners een overlijdensrisicoverzekering op elkaars leven af.
Komt een van de compagnons te overlijden? Dan keert de verzekeraar een vooraf afgesproken kapitaal uit. Met deze uitkering heeft de overgebleven partner direct de financiële middelen in handen om de erfgenamen fair uit te kopen. Zo blijven de continuïteit en de zeggenschap van het bedrijf gewaarborgd, terwijl de nabestaanden van de overleden partner financieel goed verzorgd achterblijven.
- De Keymanverzekering: Bescherming van de bedrijfsvoering
Naast de eigenaren of aandeelhouders heeft bijna elk bedrijf wel een ‘sleutelpersoon’ (Keyman). Denk aan een briljante IT-architect, een technisch specialist met unieke kennis, of een commercieel directeur die verantwoordelijk is voor 70% van de omzet.
Het risico
Als een dergelijke sleutelpersoon wegvalt door overlijden, heeft dat direct impact op de dagelijkse gang van zaken. Orders kunnen stilvallen, de omzet daalt acuut, en het werven en inwerken van een gelijkwaardige opvolger kost veel tijd én geld.
De oplossing
Een Keymanverzekering is een overlijdensrisicoverzekering die door de onderneming wordt afgesloten op het leven van deze specifieke sleutelpersoon. De onderneming is hierbij zowel de nemer als de begunstigde van de polis.
Mocht deze medewerker komen te overlijden, dan keert de verzekering een kapitaal uit aan het bedrijf. Dit geld biedt het bedrijf de nodige financiële ademruimte om:
- Het directe omzetverlies op te vangen.
- Wervings- en selectiekosten voor een vervanger te financieren.
- Een interim-kracht aan te stellen om de overbruggingsperiode op te vangen.
Waar moet je op letten? (Fiscaliteit en structuur)
Het afsluiten van een overlijdensrisicoverzekering voor ondernemers is maatwerk. De manier waarop de polis wordt opgesteld, heeft namelijk directe fiscale consequenties:
- Kruislings sluiten: Bij een compagnonsverzekering wordt de polis vaak ‘kruislings’ afgesloten (Partner A verzekert het leven van Partner B en vice versa). Zo voorkom je dat er over de uitkering onnodig erfbelasting betaald hoeft te worden.
- Zakelijke versus privé-sfeer: Bij een B.V.-structuur moet er goed gekeken worden of de polis in privé of door de houdstermaatschappij/werkmaatschappij wordt afgesloten, in verband met de vennootschapsbelasting en inkomstenbelasting.
Rust en continuïteit voor de onderneming
Een overlijdensrisicoverzekering voor compagnons of sleutelfiguren is geen product dat je ‘zomaar even’ uit de kast trekt. Het vraagt om een heldere blik op de structuur van je bedrijf, de financiële verhoudingen en de daadwerkelijke risico’s op de werkvloer.
Het geeft echter enorm veel rust om te weten dat de continuïteit van de zaak én de financiële positie van nabestaanden goed geregeld zijn als het noodlot toeslaat.
Sparren over de situatie binnen jouw bedrijf? Wil je eens helder laten doorrekenen hoe de verhoudingen binnen jouw onderneming liggen of welk kapitaal realistisch is voor een Keyman- of compagnonsdekking? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend adviesgesprek. We kijken graag met je mee.